Η Γερμανία χρωστάει στην Ελλάδα Κατοχικό δάνειο - γερμανικές αποζημιώσεις, επανορθώσεις - Σύντομο ιστορικό

strict warning: Declaration of views_plugin_style_default::options() should be compatible with views_object::options() in /home/koinonik/public_html/sites/all/modules/views/plugins/views_plugin_style_default.inc on line 24.

Το θέμα του κατοχικού δανείου και των γερμανικών αποζημιώσεων - επανορθώσεων είναι πάντα επίκαιρο και η πολιτεία έχει ιστορικό χρέος να τα απαιτήσει από τη Γερμανία. Το χρέος αυτό δε βλέπει το φως της δημοσιότητας εξαιτίας της σκληρής οικονομικής κρίσης. Είναι χρέος διαρκείας απέναντι στον ελληνικό λαό που έζησε τη ναζιστική βαρβαρότητα και στην πατρίδα που ακόμη έχει ανοιχτές πληγές από τα ολοκαυτώματα και τη στέρηση των αρχαιολογικών πολιτιστικών θησαυρών της.

Άλλωστε, σύμφωνα με το Διεθνές Δίκαιο το δάνειο είναι απαιτητό και δεν υπόκειται σε παραγραφή. Αυτό είναι δικαίωμα που έχει η χώρα μας για την επιστροφή του αναγκαστικού δανείου που δόθηκε το 1942 στη Γερμανία.

Ανατρέχοντας στα επίσημα πρακτικά της Βουλής θα διαπιστώσουμε, ότι με εξαίρεση μικρά χρονικά διαστήματα, το θέμα είχε τη δική του δυναμική. Είναι όμως χρήσιμο να δούμε ποιοι ήταν ο σταθμοί διεκδίκησης ιστορικά και πολιτικά, όπως προκύπτουν από τις συζητήσεις στη Βουλή.

· Το 1951 η Ελλάδα ανακοίνωσε τη λήξη της εμπόλεμης κατάστασης.

· Το 1952 με το ν.2023 για τη λύση της εμπόλεμης κατάστασης η Ελλάδα διατηρεί ρητή επιφύλαξη για τη ρύθμιση των ζητημάτων, που προέκυψαν από τον πόλεμο μετά τη μέλλουσα να συναφθεί Συνθήκη Ειρήνης.

· Το 1953 υπογράφεται η Συνθήκη του Λονδίνου, την οποία η Ελλάδα κύρωσε το 1956 και η οποία αναστέλλει για όλους τους λαούς τις αξιώσεις τους μέχρι τη διευθέτηση των ζητημάτων, όπως η ενοποίηση των δύο Γερμανιών ( άρθρο 5 παρ.2).

· Το 1961 η Ελλάδα λαμβάνει μία αποζημίωση για τους διωχθέντες για λόγους φυλετικούς, θρησκείας και κοσμοθεωριών (πρόκειται για Εβραίους και Έλληνες εκείνης της περιόδου ή όσους διώχθηκαν ως κομμουνιστές). Ασφαλώς η συγκεκριμένη αποζημίωση δεν αφορούσε ούτε το δάνειο ούτε τις επανορθώσεις.

· Το 1964 ο καθηγητής Άγγελος Αγγελόπουλος μετέβη στη Γερμανία ως ειδικός απεσταλμένος της Κυβέρνησης και είχε επαφές με το Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας, το οποίο παραδέχεται ότι υπάρχει απαίτηση, αλλά υπάρχει αναστολή λόγω της Συνθήκης του Λονδίνου. Η Ελλάδα υποστηρίζει ότι πρόκειται για ειδική συμβατική υποχρέωση και δεν παραιτείται αυτού του δικαιώματος.

· Το 1965 ο Ανδρέας Παπανδρέου ως Yπουργός Αναπληρωτής Συντονισμού συναντήθηκε με τον Yπουργό Εθνικής Οικονομίας της Γερμανίας (και στελέχη του Υπουργείου Οικονομικών της Γερμανίας), ο οποίος συμφώνησε ότι υπάρχει η υποχρέωση της Γερμανίας προς την Ελλάδα, αλλά δεν μπορούσε να ικανοποιηθεί τη συγκεκριμένη περίοδο. Ο Καγκελάριος Έρχαρντ ανέφερε ότι μόλις υπάρξει Συμφωνία Ειρήνης θα αποδοθεί το δάνειο.

·Το 1966 το Υπουργείο Εξωτερικών σε ρηματική διακοίνωση αναφέρεται στο σύνολο των αξιώσεων (δάνεια, αποζημιώσεις κλπ) από τη Γερμανία και η απάντηση ήταν ότι δεν μπορούσε να τεθεί λόγω της Συνθήκης του Λονδίνου.

· Το 1990 η Ελλάδα θεωρεί ότι επί της ουσίας υπάρχει η Συνθήκη Ειρήνης δεδομένων της Συνθήκης Δύο συν Τέσσερα της Μόσχας και της Χάρτας των Παρισίων.

·Το 1991 ( 21/5) ο Ανδρέας Παπανδρέου σε δήλωσή του τονίζει «Για το θέμα των αποζημιώσεων είναι δικαίωμα κάθε λαού, ο οποίος υπέστη τη ναζιστική κατοχή. Η καταβολή του δανείου είναι συμβατική υποχρέωση της Γερμανίας και σε μία τέτοια δύσκολη ώρα για τη χώρα μας, οικονομική, η Γερμανία μπορούσε να βοηθήσει αποφασιστικά κάνοντας το μόνο σωστό, ξεπληρώνοντας σε πρώτη φάση το δάνειο…»

·Το 1995 (15/11) η ελληνική Κυβέρνηση (πρωθυπουργός Ανδρέας Παπανδρέου) σε ρηματική διακοίνωση προς την Κυβέρνηση της Γερμανίας καλούσε σε συνομιλίες και διαπραγματεύσεις για τις απαιτήσεις, επανορθώσεις από το Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο και συζήτηση κατά πρώτων για το αναγκαστικό δάνειο του 1942. Τη ρηματική διακοίνωση ενεχείρησε ο Έλληνας πρέσβης, κύριος Μπουρλογιάννης, επισημαίνοντας μεταξύ άλλων στον Χάρτμαν ότι ο Κινκελ έχει θέσει ζητήματα μη παραγραφής στην Τσεχία και την Πολωνία των αξιώσεων Γερμανών υπηκόων από εθνικοποίηση περιουσιών και τα έχει θέσει μετά την πεντηκονταετία.

·Τα τελευταία χρόνια υπήρξε μια πιο συστηματική δημοσιοποίηση και προβολή όλων εκείνων των ντοκουμέντων ( εκθέσεις του Γενικού Λογιστηρίου και του Νομικού Συμβουλίου του κράτους) που αποτελούν αποδείξεις των οφειλομένων από το γερμανικό κράτος.

Είναι επίσης γνωστές οι εκτιμήσεις της επιτροπής, που είχε συγκροτηθεί υπό την προεδρία του Μανώλη Γλέζου, ότι η Γερμανία οφείλει για τις πολεμικές επανορθώσεις και το αναγκαστικό κατοχικό δάνειο τουλάχιστον 162 δις ευρώ χωρίς τόκους.

·Αξίζει να αναφέρουμε δήλωση (2014) του καθηγητή Διεθνούς Δικαίου στο Ελεύθερο Πανεπιστήμιο των Βρυξελλών, Έρικ Νταβίντ «… το αίτημα της Ελλάδας είναι δίκαιο… το πέρας του χρόνου δεν μπορεί να δικαιολογήσει την άρνηση συνειδητοποίησης μιας οδύνης που παραμένει ζωντανή. Εκτός από τον τομέα της ηθικής, της φιλοσοφίας ή της πολιτικής, αν επιστρέψουμε στο νομικό τομέα, τα εγκλήματα πολέμου και τα εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας δεν παραγράφονται…»

· Ο Γερμανός Άλμπερντ Ριτσλ καθηγητής των οικονομικών της ιστορία στο London School of Economics σε συνέντευξή του στο Spiegel το 2014 είναι αποκαλυπτικός «…το οικονομικό μας θαύμα έγινε δυνατό αποκλειστικά και μόνο επειδή δεν πληρώσαμε αποζημιώσεις…»

· Ας θυμηθούμε την τοποθέτηση του Ντανιέλ Κον-Μπεντιτ, (εκπρόσωπος της Κ.Ο. των πρασίνων στην Ευρωβουλή) «… και οι Έλληνες πλήρωσαν για τα γερμανικά χρέη. Στο Σύμφωνο του 1953 στο Λονδίνο που ρυθμίζει το κούρεμα των γερμανικών χρεών από τον Α’ Παγκόσμιο Πόλεμο συμμετείχε και η Ελλάδα. Επιπλέον η Γερμανία χρωστά ακόμα στην Ελλάδα αποζημιώσεις ύψους δεκάδων δις ευρώ από των Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο. Εξίσου μεγάλο σκάνδαλο είναι και η πώληση πανάκριβων οπλικών συστημάτων στην Ελλάδα που συνέβαλαν στη γιγάντωση του ελληνικού χρέους…»

·Παρά τη διαπίστωση ότι το δάνειο είναι απαιτητό και δεν υπάρχει θέμα παραγραφής και βρίσκει ένθερμους υποστηρικτές στην Ευρώπη και τον κόσμο και παρά την άρνηση της Γερμανίας η ελληνική κυβέρνηση πρέπει να εξαντλήσει κάθε διαπραγματευτική δυνατότητα με τη Γερμανία ώστε αυτή να ανταποκριθεί στην καθολική απαίτηση της απόδοσης του κατοχικού δανείου και των αποζημιώσεων- επανορθώσεων που αποτελεί και υποχρέωσή της βάσει του Διεθνούς Δικαίου και της Συμφωνίας.

Μαρία Κυριακοπούλου

Πρώην Βουλευτής,

Μέλος Πολιτικού Συμβουλίου Κοινωνικής Συμφωνίας